Cmentarz żydowski w Rypinie
![]() Lapidarium na cmentarzu | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Miejscowość | Rypin | ||
Adres | ul. Spokojna | ||
Typ cmentarza | wyznaniowy | ||
Wyznanie | judaizm | ||
Stan cmentarza | nieczynny | ||
Powierzchnia cmentarza | 0,35 ha | ||
Data otwarcia | XVIII-XIX wiek | ||
Położenie na mapie Rypina ![]() | |||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego ![]() | |||
Położenie na mapie powiatu rypińskiego ![]() | |||
![]() | |||
|
Cmentarz żydowski w Rypinie – został założony w połowie XVIII wieku (według innych źródeł – w XIX w.) i znajduje się przy ulicy Spokojnej. Ma powierzchnię 0,35 ha. Podczas II wojny światowej został zdewastowany przez nazistów, a płyty nagrobne posłużyły do budowy chodników w jednym z niemieckich gospodarstw rolnych Rypina. Kilkadziesiąt lat po wojnie płyty wyeksponowano, tworząc lapidarium.
Za zniszczenie cmentarza odpowiedzialni są Niemcy z organizacji Selbstschutz oraz z Gestapo. Profanacji nagrobków dopuścił się również Otto Schepull. Po wojnie, przez kilkadziesiąt lat, cmentarzem bezinteresownie opiekował się Jan Smoliński. Natomiast Beniamin Stencel oraz inni potomkowie Żydów rypińskich doprowadzili do wybudowania lapidarium[1].
Już w 1990 r. w przewodniku krajoznawczym Pamiątki i zabytki kultury żydowskiej w Polsce cmentarz został opisany przez Przemysława Burcharda, autorowi nie udało się jednak dotrzeć do macew[2].
Przypisy
- ↑ Mirosław Krajewski, Holocaust ludności żydowskiej ziemi dobrzyńskiej, [w:] Byli wśród nas: Żydzi we Włocławku oraz na Kujawach wschodnich i w ziemi dobrzyńskiej, pod red. Mirosława Krajewskiego, Włocławek 2001
- ↑ Przemysław Burchard, Pamiątki i zabytki kultury żydowskiej w Polsce, Warszawa 1990, s. 46
Linki zewnętrzne
- Cmentarz żydowski w Rypinie na portalu Wirtualny Sztetl
- Strona internetowa "Cmentarze żydowskie w Polsce – cmentarz żydowski w Rypinie"