Kiedy śpiący budzi się
![]() | Ten artykuł od 2012-03 wymaga zweryfikowania podanych informacji. Należy podać wiarygodne źródła w formie przypisów bibliograficznych. Część lub nawet wszystkie informacje w artykule mogą być nieprawdziwe. Jako pozbawione źródeł mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Sprawdź w źródłach: Encyklopedia PWN • Google Books • Google Scholar • Federacja Bibliotek Cyfrowych • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary) Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się w dyskusji tego artykułu. Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu. |
![]() Okładka I wyd. amerykańskiego z 1899 | |||
Autor | Herbert George Wells | ||
---|---|---|---|
Typ utworu | |||
Wydanie oryginalne | |||
Miejsce wydania | Anglia | ||
Język | |||
Data wydania | 1899 | ||
Pierwsze wydanie polskie | |||
Data wydania polskiego | 1901/2 | ||
Wydawca | Ilustracya polska | ||
Przekład | Gdy śpiący się zbudzi | ||
| |||
|
Kiedy śpiący budzi się (inne tytuły polskich przekładów to: Gdy śpiący się zbudzi i Śpiący przebudzony; tyt. oryg. The Sleeper Awakes) – antyutopijna powieść fantastyczna autorstwa Herberta George’a Wellsa o mężczyźnie, który śpi przez 203 lata, budząc się w kompletnie odmienionym Londynie, gdzie przez procent składany na swoim koncie bankowym staje się najbogatszym człowiekiem na świecie. Główny bohater budzi się, żeby zobaczyć, jak spełniają się jego marzenia, ale przyszłość pokazuje mu swoje złe strony i wynaturzenia.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/04/%27When_the_Sleeper_Wakes%27_by_Henri_Lanos_03.jpg/220px-%27When_the_Sleeper_Wakes%27_by_Henri_Lanos_03.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f0/%27When_the_Sleeper_Wakes%27_by_Henri_Lanos_06.jpg/220px-%27When_the_Sleeper_Wakes%27_by_Henri_Lanos_06.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/49/%27When_the_Sleeper_Wakes%27_by_Henri_Lanos_10.jpg/220px-%27When_the_Sleeper_Wakes%27_by_Henri_Lanos_10.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7d/%27When_the_Sleeper_Wakes%27_by_Henri_Lanos_14.jpg/220px-%27When_the_Sleeper_Wakes%27_by_Henri_Lanos_14.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d1/%27When_the_Sleeper_Wakes%27_by_Henri_Lanos_04.jpg/220px-%27When_the_Sleeper_Wakes%27_by_Henri_Lanos_04.jpg)
I książkowe wydanie angielskie, pt. When the Sleeper Wakes, (oprócz strony tytułowej) nie zawierało grafik. Autorem oryginalnych grafik do I wydania amerykańskiego był francuski rysownik, malarz, akwarelista i ilustrator Henri Lanos.
Historia publikacji
Powieść została początkowo opublikowana jako When the Sleeper Wakes w The Graphic od 1898 do 1899 i była ilustrowana przez Henriego Lanosa. Nie przekonany jakością książki, Wells, napisał ją na nowo w 1910. W 1928 roku powieść ukazała się w czasopiśmie Amazing Stories Quarterly[1].
Krótkie opowiadanie „A Story of the Days To Come” (1897) jest prekursorem powieści, będąc przygodą opowiedzianą w tym samym futurystycznym świecie.
Polskie wydania powieści
Po polsku powieść ukazała po raz pierwszy, pt. Gdy śpiący się zbudzi, w przekładzie anonimowym, publikowana w odcinkach w czasopiśmie tygodniowym Ilustracya polska w latach 1901-1902; było to tłumaczenie pierwszej wersji tej powieści, które niedługo potem zostało wydane także w formie książkowej. Następne wydanie książkowe pochodzi z roku 1984; było to wydanie klubowe. Następnie ukazało się polskie wydanie pt. Śpiący przebudzony w przekładzie Krzysztofa Sokołowskiego, które ukazało się nakładem wydawnictwa Solaris w 2016 roku[2][3].
W 2018 ukazało się wydanie w tłumaczeniu Eugenii Żmijewskiej nakładem wydawnictwa CM pod pierwszym tytułem powieści (Gdy śpiący się zbudzi)[4], zaś w 2021 tłumaczenie Krzysztofa Sokołowskiego zostało ponownie wydane przez wydawnictwo Vesper[5].
Fabuła
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bd/%27When_the_Sleeper_Wakes%27_by_Henri_Lanos_08.jpg/220px-%27When_the_Sleeper_Wakes%27_by_Henri_Lanos_08.jpg)
Historia opowiada o przypadkach Grahama – Anglika z XIX wieku. W roku 1897 zapada on w dziwny sen w wyniku nadużywania leków, żeby wyleczyć długotrwałą bezsenność.
Budzi się 203 lata później, aby dowiedzieć się, że odziedziczył bogactwo od swojego kuzyna Warmingsa i jego przyjaciela, Isbistera, którego synowie umarli w wypadku na łodzi. Jego pieniądze przetrzymywał i mnożył zarząd powierniczy. Przez lata zarząd zwany White Council używał niespotykanego bogactwa Grahama, żeby utworzyć szerokie polityczne i ekonomiczne wpływy.
Adaptacje
Historia książki została luźno zekranizowana przez Woody’ego Allena w jego filmie Śpioch.
Harry Stephen Keeler w 1914 stworzył projekt „John Jones’ Dollar,” gdzie ekonomia systemu słonecznego jest zbudowana wokół jednego dolara pozostawionego do roku 2921, żeby zdobyć sumę 6,3 biliarda dolarów, finansując „międzyplanetarny socjalistyczny raj”.
Linki zewnętrzne
- Gdy śpiący się zbudzi – pierwszy polski przekład powieści z ilustracjami Henriego Lanosa
Przypisy
- ↑ H.G.H.G. Wells H.G.H.G., When the Sleeper Wakes, „Amazing Stories Quarterly”, 1928, s. 55-126 .
- ↑ Gdy śpiący się zbudzi, [w:] encyklopediafantastyki.pl [dostęp 2020-05-04] .
- ↑ Herbert George Wells: Śpiący przebudzony. 2016. ISBN 978-83-7590-272-3.
- ↑ Gdy śpiący się zbudzi | Herbert George Wells [online], Lubimyczytać.pl [dostęp 2023-02-04] (pol.).
- ↑ Śpiący przebudzony | Herbert George Wells [online], Lubimyczytać.pl [dostęp 2023-02-04] (pol.).
- p
- d
- e
|