Klementowice
wieś | |||
Kościół pw. św. Klemensa i św. Małgorzaty | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Województwo | |||
Powiat | |||
Gmina | Kurów | ||
Wysokość | 190 m n.p.m. | ||
Liczba ludności (2021) | |||
Strefa numeracyjna | 81 | ||
Kod pocztowy | 24-170[4] | ||
Tablice rejestracyjne | LPU | ||
SIMC | 0384420[5] | ||
Położenie na mapie gminy Kurów ![]() | |||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||
Położenie na mapie województwa lubelskiego ![]() | |||
Położenie na mapie powiatu puławskiego ![]() | |||
![]() | |||
|
Klementowice – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie puławskim, w gminie Kurów[5][6].
Wieś została założona przez Klemensa herbu Szreniawa pod koniec XIV wieku. Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie lubelskim województwa lubelskiego[7]. Z liczbą prawie 1400 mieszkańców jest drugą miejscowością w gminie. Jej powierzchnia wynosi 18,6 km² (1. miejsce). Przez wieś przepływa prawy dopływ Kurówki – Struga Kurów (Garbówka). Miejscowość leży przy linii kolejowej nr 7. Jej część należy do Kazimierskiego Parku Krajobrazowego. Wieś podzielona jest na kilka przysiółków (m.in. kolonia Pod Dębem i kolonia Różana) i część główną. We wsi znajduje się parafia pw. św. Klemensa i św. Małgorzaty.
W Klementowicach znajduje się pomnik przyrody, stary dąb. Według legendy miał przy nim odpoczywać Napoleon, wraz ze swoimi wojskami, powracając z Rosji[8].
W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Klementowice. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa lubelskiego.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/21/Ko%C5%9Bci%C3%B3%C5%82_klementowice.jpg/226px-Ko%C5%9Bci%C3%B3%C5%82_klementowice.jpg)
Wieś stanowi sołectwo gminy Kurów[9]. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 1353 mieszkańców[10].
Pradzieje Klementowic
Najstarsze odkryte ślady osadnictwa z terenu Klementowic pochodzą sprzed blisko 15 000 lat. U schyłku epoki lodowej ten obszar zamieszkiwali wędrowni łowcy reniferów, związani z kulturą archeologiczną nazwaną kulturą magdaleńską. Jest to najdalej wysunięty w kierunku północno-wschodnim punkt osadnictwa tej kultury w Europie[11][12]. Podczas badań przeprowadzonych przez Katedrę Archeologii UMCS w 1981 i 1982 roku odkryto ponad 7000 zabytków. Z przyczyn niezależnych od archeologów badania wykopaliskowe przedwcześnie przerwano. W 2007 roku eksplorację wznowiono. Podczas badań w latach 2007–2011 odkryto w sumie ponad 50 000 zabytków, głównie krzemiennych i kamiennych. W 2010 roku dokonano rzadkiego odkrycia na tego typu stanowiskach archeologicznych, mianowicie odkryto kości fauny plejstoceńskiej; kości długie i zęby końskie Equus ferus[13].
Na obszarze Klementowic wyodrębniono także; osadę neolitycznej kultury malickiej, znaleziska wiązane z kulturą lubelsko-wołyńską[14], cmentarzyska: kultury amfor kulistych datowane na ok. 2490-2225 p.n.e. oraz kultury pucharów lejkowatych[15].
Spośród kultur Epoki brązu odkryto w Klementowicach podczas badań powierzchniowych: ślady kultury trzcinieckiej i kultury łużyckiej[16].
Historia Klementowic
Wieś założył w XIV wieku Klemens Kurowski herbu Szreniawa. W 1418 roku Piotr Kurowski właściciel Klementowic, Bochotnicy, i Płonek założył parafię, oraz zbudował drewniany kościół. Świątynia parafialna została w późniejszym czasie zniszczona przez protestantów. W drugiej połowie XVII wieku, we wsi stanął ufundowany przez Adama Kotowskiego kościół modrzewiowy, zaprojektowany przez Tylmana z Gameren. Na przełomie XVIII i XIX wieku właścicielem miejscowości był Ignacy Potocki, a w latach 1819–1863 kasztelan Leon Dembowski, ojciec Edwarda Dembowskiego. Podczas powstania styczniowego w 1863 roku w Klementowicach przygotowywał się do walki oddział Aleksandra Grzymały, który następnie brał udział w zwycięskiej bitwie pod Żyrzynem.
Obecny kościół parafialny pod wezwaniem św. Klemensa i św. Małgorzaty, zbudowano w latach 1914–1927, zgodnie z projektem Władysława Łaszkiewicza. Z poprzedniego, modrzewiowego kościoła zachowano tam ołtarze, ambonę i chrzcielnicę projektu Tylmana z Gameren[17].
Postacie związane z Klementowicami
- Klemens Kurowski herbu Szreniawa (1340–1405) – szlachcic i senator, założyciel Klementowic.
- Leon Dembowski (1789–1878) – polityk, minister skarbu Rządu Narodowego Królestwa Polskiego w okresie powstania listopadowego.
- Edward Dembowski (1822–1846) – działacz polskiej lewicy niepodległościowej, krytyk literacki, filozof, jeden z organizatorów powstania krakowskiego.
- Tadeusz Jeżyna (1920–1944) – żołnierz Batalionów Chłopskich, członek Komendy Okręgu Lublin tej organizacji.
- Ignacy Potocki (1750–1809) – jeden z twórców Konstytucji 3 maja, działacz Komisji Edukacji Narodowej.
- Dr hab. prof. h.c. Tadeusz Wijaszka, prof. nadzw. – dyrektor Państwowego Instytutu Weterynaryjnego.
- Julian Chabros (1912–1943) – żołnierz Batalionów Chłopskich, członek Komendy Okręgu Lublin tej organizacji.
- Edward Szlachetka (1922-1998) "Mściciel" - oficer Batalionów Chłopskich, aresztowany 02.1943r. osadzony w KL Majdanek. Kawaler orderu Virtuti Militari.
- Ignacy Pardyka (1950–2019) – wojewoda kielecki.
Oświata
- Zespół Placówek Oświatowych (przedszkole, Szkoła Podstawowa im. Stanisława Rzepeckiego)
- Zespół Szkół Agrobiznesu w Klementowicach im. Macieja Rataja (gimnazjum, technikum agrobiznesu, liceum ogólnokształcące, technikum uzupełniające)
Przypisy
- ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 53682
- ↑ Wieś Klementowice w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2023-10-03] , liczba ludności na podstawie danych GUS.
- ↑ NSP 2021: Ludność w miejscowościach statystycznych [online], Bank Danych Lokalnych GUS, 19 września 2022 [dostęp 2023-10-03] .
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 473 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22] .
- ↑ a b TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 2017-03-30].
- ↑ Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200).
- ↑ Corona Regni Poloniae. Mapa w skali 1:250 000, Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk i Pracownia Geoinformacji Historycznej Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.
- ↑ Zabytki-powiśla.pl. [dostęp 2014-11-20].
- ↑ Strona gminy, sołectwa
- ↑ GUS: Ludność – struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r..
- ↑ Wojciech Pastuszka: Obozowisko łowców reniferów z Lubelszczyzny. archeowiesci.pl. [dostęp 2014-11-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-11-10)].
- ↑ T.T. Wiśniewski T.T., B. Niezabitowska-B.N. Wiśniewska B. Niezabitowska-B.N. (red.), Klementowice – obozowisko ze schyłku epoki lodowej we wschodniej Polsce /Klementowice – A late Ice Age settlement in Eastern Poland/, Lublin 2013. [online], klementowice.eu [dostęp 2016-05-31] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-31] .
- ↑ Tadeusz Wiśniewski: Pradzieje gminy Kurów. Kurów: Gmina Kurów, 2013, s. 27–38.
- ↑ Tadeusz Wiśniewski: Pradzieje Gminy Kurów. s. 39–41.
- ↑ Teresa Węgrzynowicz, Jacek Miśkiewicz, Wędrówki po wykopaliskach. Wiedza Powszechna, Warszawa 1972.
- ↑ Tadeusz Wiśniewski: Pradzieje gminy Kurów. Kurów: Gmina Kurów, 2013, s. 53–56.
- ↑ Marek Nasiadka: Powiat puławski. Puławy: Powiat Puławski, 2012, s. 60–61.
Linki zewnętrzne
- Klementowice, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. IV: Kęs – Kutno, Warszawa 1883, s. 129 .
- Strona internetowa ZSA Klementowice
- Strona internetowa Parafii Klementowice
- S. Wójcicki, Dziedzictwo kulturowe gminy Kurów
- T. Wiśniewski, Pradzieje gminy Kurów
- p
- d
- e
- Siedziba gminy: Kurów
Wsie |
|
---|---|
Osady |
|
Części wsi | |
Nieoficjalne miejscowości |
|