Nowa Brytania
![]() Zdjęcie satelitarne | |||
Kontynent | Oceania | ||
---|---|---|---|
Państwo |
| ||
Akwen | Morze Bismarcka, Morze Salomona | ||
Archipelag | Archipelag Bismarcka | ||
Powierzchnia | ok. 36 500 km² | ||
Długość linii brzegowej | ok. 1600 km | ||
Najwyższy punkt | 2438 m n.p.m. | ||
Populacja (2011) • liczba ludności • gęstość |
| ||
Położenie na mapie Papui-Nowej Gwinei ![]() | |||
![]() | |||
![]() Mapa topograficzna wyspy | |||
|
Nowa Brytania (ang. New Britain, tok pisin Niu Briten)[1] – największa wyspa w Archipelagu Bismarcka[2][3], pomiędzy Morzem Bismarcka (na północy)[4] a Morzem Salomona na południu[5], w południowo-zachodniej części Oceanu Spokojnego, należąca administracyjnie do Papui-Nowej Gwinei[2].
Wyspa o kształcie zbliżonym do półksiężyca ma powierzchnię ok. 36 500 km². W 2000 była zamieszkana przez 404 641 osób. Położona jest w odległości 88 km na wschód od półwyspu Huon. Długość maksymalna – ok. 600 km, szerokość maksymalna – ok. 80 km, długość linii brzegowej – ok. 1600 km. Cechuje się zróżnicowaną powierzchnią terenu: od płaskich obszarów przybrzeżnych do górskich pasm Whiteman, Nakanai i Baining w centralnej części, z kilkoma szczytami o wysokości powyżej 2100 m n.p.m[2], z najwyższym o wysokości 2438 m n.p.m[3]. Na wyspie panuje klimat równikowy[2].
Na Nowej Brytanii wyróżnić można trzy główne obszary aktywności wulkanicznej – na zachodnim krańcu wyspy, na północy wzdłuż zatok Open i Kimbe oraz na północnym wschodzie, na półwyspie Gazelle, w pobliżu osady Rabaul[2], gdzie znajdują się czynne wulkany Tavurvur i Vulcan, których ostatnia erupcja miała miejsce w 1994[2][3].
Na półwyspie Gazelle, we wschodniej części wyspy, uprawia się głównie palmę kokosową i kakaowca, w części centralnej, nad zatoką Kimbe – olejowca, na zachodzie rozwinięty przemysł tartaczny[3].
Wyspa została odkryta w 1616 przez holenderskiego żeglarza Jacoba Le Maire’a[3]. Gdy znajdowała się pod administracją niemiecką, nosiła nazwę Neu-Pommern (Nowe Pomorze). Z tego okresu pochodzą również nazwy innych obiektów fizycznogeograficznych na wyspie, jak Stettin Bay (Zatoka Szczecińska) i Mount Varzin (Góra Warcino – od Warcina, wsi w gminie Kępice)[6].
Przypisy
- ↑ Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza granicami Polski: Ameryka, Australia i Oceania. Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2004, s. 129, seria: Nazewnictwo Geograficzne Świata. ISBN 83-239-7552-3. [dostęp 2018-01-06].
- ↑ a b c d e f New Britain, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2018-01-06] (ang.).
- ↑ a b c d e Nowa Brytania, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2018-01-06] .
- ↑ Bismarck Sea, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2021-01-26] (ang.).
- ↑ Solomon Sea, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2021-01-26] (ang.).
- ↑ Łukasz Szkwarek. Pomorze na Pacyfiku. „Głos - Dziennik Pomorza”. Głos ma Historia, 24 lipca 2017.
- PWN: 3948548
- Britannica: place/New-Britain-island-Papua-New-Guinea
- SNL: New_Britain_-_øy
- Catalana: 0046467