9 Pułk Piechoty Legionów
![]() | Ten artykuł dotyczy 9 Pułku Piechoty Legionów. Zobacz też: inne pułki piechoty noszące numer „9”. |
![]() | |||
Historia | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Sformowanie | 7 listopada 1918 | ||
Rozformowanie | 1939 | ||
Nazwa wyróżniająca | Legionów | ||
Tradycje | |||
Święto | 29 lipca | ||
Nadanie sztandaru | 17 października 1922 | ||
Dowódcy | |||
Pierwszy | mjr Karol Udałowski | ||
Ostatni | ppłk Zygmunt Bierowski | ||
Działania zbrojne | |||
wojna polsko-czechosłowacka wojna polsko-bolszewicka bitwa pod Korcem (VII 1920) bitwa nad Niemnem (20–26 IX 1920) kampania wrześniowa | |||
Organizacja | |||
Dyslokacja | Komorowo, Zamość | ||
Rodzaj sił zbrojnych | |||
Rodzaj wojsk | piechota | ||
Podległość | BP PSZ | ||
|
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d9/Szlak_9ppleg.png/250px-Szlak_9ppleg.png)
9 Pułk Piechoty Legionów (9 pp Leg.) – oddział piechoty Polskiej Siły Zbrojnej i Wojska Polskiego II RP.
Formowanie i walki
W dniu 7 listopada 1918 w Komorowie pod Ostrowią Mazowiecką został utworzony 3 pułk piechoty Wojska Polskiego (PSZ). Kadry dla tego oddziału wydzieliły 1 i 2 pp, szkoła podchorążych oraz szkoła oficerska. W pierwszej połowie listopada pułk wziął udział w rozbrajaniu Niemców w okolicach Komorowa. W związku z odtworzeniem pułków legionowych, 3 pułk piechoty, jako faktycznie młodszy, został 16 lutego 1919 przemianowany na 9 pp Legionów[1].
Osobny artykuł: Organizacja pułku piechoty Wojska Polskiego II RP.
23 stycznia 1919 roku w Komorowie zakończono organizację III batalionu pod dowództwem pułkownika Bolesława Jatelnickiego. Cztery dni później baon w składzie 10. i 11. kompanii strzeleckich oraz 3. kompanii karabinów maszynowych wyjechał na front cieszyński. 30 stycznia w obronie wsi Simoradz baon stoczył walkę z pięciokrotnie silniejszymi oddziałami czeskimi. Za męstwo wykazane w tej walce dowódca batalionu został odznaczony złotym, a siedmiu żołnierzy srebrnymi Krzyżami za Obronę Śląska Cieszyńskiego, które później zamieniono im na Krzyże Walecznych. 26 lutego III baon wkroczył do Cieszyna, dwa dni później wyjechał do Małopolski Wschodniej, a 5 marca przybył do Sądowej Wiszni[2].
Osobny artykuł: Wojna polsko-czechosłowacka.
10 lutego 1919 roku w Komorowie na bazie 12. kompanii rozpoczęto organizację batalionu zapasowego pod dowództwem kapitana Andrzeja Mierzejewskiego. 4 marca baon został przeniesiony do Różana, a 4 maja do Zamościa, jako stałego garnizonu[3].
W maju 1919 roku pułk wszedł w skład 3 Dywizji Piechoty Legionów. 13 maja pułk liczył 41 oficerów i 1869 szeregowych[4]. W grudniu 1919 batalion zapasowy pułku stacjonował w Zamościu[5].
Mapy walk pułku
Kawalerowie Virtuti Militari
![Order Virtuti Militari](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d9/Order_Virtuti_Militari_Krzy%C5%BC_Srebrny.svg/25px-Order_Virtuti_Militari_Krzy%C5%BC_Srebrny.svg.png)
Osobny artykuł: Kawalerowie Virtuti Militari 1914–1921.
Żołnierze pułku odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari za wojnę 1918–1920[6] | ||
---|---|---|
ppor. Jan Zygmunt Berek | mjr lek. dr Wincenty Jerzy Babecki | ppor. Władysław Broszczakowski |
ppor. Zygmunt Boglewski | ś.p. kpt. Mieczysław Buła ps. „Nabielak” | st. sierż. Andrzej Bieńkowski |
st. szer. Jan Bartos | por. Feliks Czernichowski (4892) | chor. Józef Chmara |
sierż. Józef Falkowski | st. sierż. Władysław Grela | st. sierż. Czesław Gratys |
sierż. Józef Garbarczak | st. sierż. Serafin Habina | ppor. Albin Habina |
ppor. Czesław Józefwczyk | st. sierż. Fryderyk Jeleń | ppor. Franciszek Kasprzyk (4894) |
mjr Karol Kumuniecki | ś.p. ppor. Marceli Krzystek | st. sierż. Antoni Karp |
ś.p. Władysław Kowalczyk | plut. Konstanty Kowalewski | kpr. Andrzej Kisiołek |
kpr. Władysław Kozłowski | ś.p. ppor. Władysław Lisiecki | kpt. Antoni Miszewski |
ppor. Rafał Nowicki | ppłk Bronisław Ostrowski | ppor. Jerzy Pokorski (4893) |
ś.p. ppor. Władysław Polaczek | kpt. Hieronim Rusiecki | kpr. Wincenty Rosiak |
mjr Florian Smykal | kpt. Bolesław Schwarzenberg-Czerny | mjr Franciszek Sudoł |
kpt. Tadeusz Stożek | ppor. Julian Sosabowski | por. Stefan Steblecki |
plut. Ignacy Trojanowski | ś.p. sierż. Jan Umański | st. sierż. Stanisław Warchoł |
płk Wacław Scaevola-Wieczorkiewicz | ś.p. por. Artur Wiśniewski | st. sierż. Stanisław Woźniczka |
ś.p. st. sierż. Jan Zieliński |
9 pp Leg. w Zamościu
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/59/3_DP_Leg._1938.jpg/250px-3_DP_Leg._1938.jpg)
W kwietniu 1922 pułk został przetransportowany z Litwy do wsi Szpanów na Wołyniu[7]. 10 września wyjechał pierwszy transport pułku z Równego do Zamościa, jako stałego garnizonu. 15 września 1922 na Rynku Wielkim w Zamościu odbyła się ceremonia powitania pułku przez ludność miasta i powiatu zamojskiego[8]. III batalion został detaszowany w Tomaszowie Lubelskim)[9]. Garnizon zamojski znajdował się na terenie Okręgu Korpusu Nr II[10].
19 maja 1927 Minister Spraw Wojskowych, marszałek Polski Józef Piłsudski zatwierdził dzień 29 lipca, jako datę święta pułkowego[11].
Na podstawie rozkazu wykonawczego Ministerstwa Spraw Wojskowych do Departamentu Piechoty o wprowadzeniu organizacji piechoty na stopie pokojowej PS 10-50 z 1930 roku, w Wojsku Polskim wprowadzono trzy typy pułków piechoty. 9 pułk piechoty zaliczony został do typu I pułków piechoty (tzw. „normalnych”). W każdym roku otrzymywał około 610 rekrutów. Stan osobowy pułku wynosił 56 oficerów oraz 1500 podoficerów i szeregowców. W okresie zimowym posiadał batalion starszego rocznika, batalion szkolny i skadrowany, w okresie letnim zaś batalion starszego rocznika i dwa bataliony poborowych[12]. W pułku, tytułem eksperymentu, utworzono kompanię podchorążych rezerwy piechoty. W jej skład wchodziły trzy plutony strzeleckie i pluton karabinów maszynowych. Kompania pod względem organizacyjnym i wyszkolenia podlegała dowódcy dywizji, a pod względem administracyjnym dowódcy pułku[13]. Kompania została zlikwidowana z dniem 1 sierpnia 1931[14].
Pod dowództwem Stanisława Sosabowskiego 9 pułk piechoty zdobył nagrodę dywizyjną w strzelaniu oraz w okresie zimowym w jeździe na nartach[15].
29 lipca 1937 roku, w dniu swojego święta, 9 pułk piechoty Legionów otrzymał honorowe obywatelstwo miasta Zamościa[16].
Obsada personalna i struktura organizacyjna w marcu 1939[17][a] | |
---|---|
Stanowisko | Stopień, imię i nazwisko |
Dowództwo, kwatermistrzostwo i pododdziały specjalne | |
dowódca pułku | ppłk Zygmunt Alojzy Bierowski |
I zastępca dowódcy pułku | ppłk Czesław Karol Czajkowski |
adiutant | kpt. Włodzimierz Ciłek |
starszy lekarz | ppłk lek. Kazimierz Rytter |
młodszy lekarz | ppor. lek. Kazimierz Bieńkowski |
oficer placu Zamość | kpt. adm. (piech.) Karol Wojciechowski |
II zastępca dowódcy pułku (kwatermistrz) | mjr Stanisław Michocki |
oficer mobilizacyjny | kpt. adm. (piech.) Jan Hipolit Śliwiński |
zastępca oficera mobilizacyjnego | chor. Julian Gieca |
oficer administracyjno-materiałowy | kpt. adm. (piech.) Michał Kłosowski |
oficer gospodarczy | kpt. int. Aleksander Mieczkowski |
oficer żywnościowy | ppor. Adam Olankowicz |
oficer taborowy[b] | kpt. tab. Mikołaj Akatow |
kapelmistrz | por. adm. (kapelm.) Ryszard Kardaszyński |
dowódca plutonu łączności | por. Józef Maślanka |
dowódca plutonu pionierów | por. Adam Kamiński |
dowódca plutonu artylerii piechoty | kpt. art. Feliks Adamkiewicz |
dowódca plutonu przeciwpancernego | por. Władysław Możdżeń |
dowódca oddziału zwiadu | por. Bronisław Kliś |
I batalion | |
dowódca | mjr Stanisław Józef Gierka |
dowódca 1 kompanii | por. Władysław Ostrowski |
dowódca plutonu | ppor. Mikołaj Kozłowski |
dowódca plutonu | ppor. Bronisław Nowak |
dowódca 2 kompanii | kpt. Wilhelm Wincenty Malec |
dowódca plutonu | ppor. Edmund Sadowski |
dowódca 3 kompanii | kpt. Władysław Bolesław Wenclaw |
dowódca plutonu | ppor. Jan Tadeusz Jajus |
dowódca plutonu | ppor. Bolesław Jan Wąsacz |
dowódca 1 kompanii km | kpt. Jan Józef Krzeszkiewicz |
dowódca plutonu | ppor. Jan Stanisław Ruman |
dowódca plutonu | por. Marian Sitek |
II batalion | |
dowódca | mjr Edward Wiktor Fiett |
dowódca 4 kompanii | por. Stanisław Antoni Mrozek |
dowódca plutonu | ppor. Bronisław Downar |
dowódca 5 kompanii | por. Dezydery Juliusz Dresler |
dowódca plutonu | ppor. Józef Kurdziel |
dowódca 6 kompanii | kpt. Bronisław Pardo |
dowódca plutonu | por. Władysław Dorsz |
dowódca plutonu | por. Władysław Witold Pawica |
dowódca 2 kompanii km | por. Bolesław Holicz |
dowódca plutonu | por. Mieczysław Bobołowicz |
dowódca plutonu | por. Zbigniew Roman Szarama |
dowódca plutonu | chor. Jan Słaba |
III batalion | |
dowódca | mjr dypl. Roman Jan Paweł Różycki |
dowódca 7 kompanii | kpt. Leon Pacek |
dowódca plutonu | por. Oskar Andruszkiewicz |
dowódca 8 kompanii | por. Władysław Wróbel |
dowódca plutonu | ppor. Wacław Summa |
dowódca 9 kompanii | kpt. Stefan Jan Dziewicki |
dowódca plutonu | ppor. Paweł Józef Leon Morgalla |
dowódca 3 kompanii km | por. Bronisław Stanisław Czech |
dowódca plutonu | por. Eustachiusz Waszków |
na kursie | kpt. Franciszek Gawrych |
na kursie | ppor. Jan Ireneusz Przygoda |
Dywizyjny Kurs Podchorążych Rezerwy 3 DP | |
dowódca | mjr Wacław Korsak |
dowódca plutonu strzeleckiego | por. Jerzy Lucjan Czaporowski |
dowódca plutonu strzeleckiego | por. Tadeusz Władysław Pytlakowski |
dowódca plutonu strzeleckiego | por. Mieczysław Kazimierz Wajdowicz |
dowódca plutonu km | por. Antoni Skorek |
9 obwód przysposobienia wojskowego „Zamość” | |
kmdt obwodowy PW | mjr adm. (piech.) Leon Ast |
kmdt powiatowy PW Zamość | ppor. kontr. piech. Julian Malenga |
kmdt powiatowy PW Tomaszów Lubelski | kpt. piech. Wacław Cmakowski |
kmdt powiatowy PW Biłgoraj | kpt. piech. Józef Kamil Gebhardt |
9 pp Leg. w kampanii wrześniowej
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0a/Bitwa_ilza_1939.png/250px-Bitwa_ilza_1939.png)
W kampanii wrześniowej 1939 pułk (bez I batalionu) walczył w składzie 39 Dywizji Piechoty (Rezerwowej). Skład jednostki uzupełniony został III batalionem 8 pułku piechoty Legionów, mjr. Wacława Smolińskiego i batalionem marszowym tego pułku pod dowództwem por. rez. Tadeusza Andrzeja Moszyńskiego. I batalion 9 pp Leg. walczył w składzie 12 Dywizji Piechoty.
Struktura organizacyjna i obsada personalna we wrześniu 1939 | |
---|---|
Stanowisko | Stopień, imię i nazwisko |
Dowództwo | |
dowódca | ppłk Zygmunt Alojzy Bierowski |
I adiutant | kpt. Stefan Jan Dziewicki |
II adiutant | kpt. Włodzimierz Ciłek |
oficer informacyjny | por. Władysław Możdżeń |
oficer łączności | por. Józef Maślanka |
kwatermistrz | kpt. Franciszek Gawrych |
oficer – płatnik | kpt. Aleksander Mieczkowski |
naczelny lekarz | ppor. lek. dr Kazimierz Bieńkowski |
I batalion | |
dowódca | mjr Wacław Korsak († 27 IX 1944 Oflag VI B Doessel) |
dowódca 1 kompanii strzeleckiej | Wilhelm Malec († 8 IX 1939) |
dowódca 2 kompanii strzeleckiej | por. rez. Mieczysław Adam Wąsowicz |
dowódca 3 kompanii strzeleckiej | ppor. rez. Zenon Józef Jachymek |
dowódca 1 kompanii ckm | ppor. rez. Marian Ładak |
II batalion | |
dowódca | mjr Stefan Kiełczewski († 22 IX 1939) |
dowódca 4 kompanii strzeleckiej | kpt. Józef Kamil Gebhardt († 21 IX 1939) |
dowódca 5 kompanii strzeleckiej | por. Władysław Witold Pawica († 25 IX 1939) |
dowódca 6 kompanii strzeleckiej | ppor. rez. Seweryn Denkiewicz |
dowódca 2 kompanii ckm | |
III batalion | |
dowódca | mjr Edward Fiett |
dowódca 7 kompanii strzeleckiej | |
dowódca 8 kompanii strzeleckiej | |
dowódca 9 kompanii strzeleckiej | ppor. rez. Seweryn Ozukiewicz |
dowódca 3 kompanii ckm | |
Pododdziały specjalne | |
kompania przeciwpancerna | kpt. Jan Krzeszkiewicz (ranny 22 IX 1939) |
kompania zwiadu | por. Bronisław Kliś (ranny 24 IX 1939) |
pluton artylerii piechoty | kpt. Feliks Adamkiewicz |
pluton pionierów | por. Jerzy Lucjan Czaporowski |
pluton przeciwgazowy | por. Mieczysław Bobołowicz |
Symbole pułku
- Sztandar
Osobny artykuł: Polskie sztandary wojskowe.
17 października 1922 w Zamościu Naczelnik Państwa i Naczelny Wódz, Józef Piłsudski wręczył pułkowi sztandar ufundowany przez miasto i powiat zamojski[9].
- Odznaka pamiątkowa
Osobny artykuł: Odznaka pamiątkowa jednostki wojskowej.
19 września 1928 kierownik Ministerstwa Spraw Wojskowych, gen. dyw. Daniel Konarzewski zatwierdził wzór i regulamin odznaki pamiątkowej 9 pp Leg.[19]. Odznaka o wymiarach 40 × 40 mm ma kształt Krzyża Walecznych umieszczonego na promienistym niebieskim tle. Ramiona krzyża pokryte białą emalią, połączone wieńcem laurowym. Na jego ramionach wpisano numer, inicjały i rok powstania pułku 9 P.P.LEG. 1918. W centrum krzyża nałożony jest orzeł wojskowy, na którego tarczy amazonek wpisano literę L. Trzyczęściowa – oficerska, wykonana w tombaku srebrzonym, emaliowana, łączona czterema nitami. Wykonanie: Wincenty Wabia-Wabiński – Warszawa[20].
Żołnierze pułku
Z tym tematem związana jest kategoria: oficerowie 9 Pułku Piechoty Legionów.
- Dowódcy pułku[c]
- ppłk Karol Jan Krystyn Block (7 XI 1918 – 10 VII 1919)
- mjr Mieczysław Smorawiński (11 VII – 14 VIII 1919)
- mjr Eugeniusz Godziejewski (15 VIII – 2 IX 1919)
- mjr / płk Wacław Wieczorkiewicz (3 IX 1919 – 15 II 1920)
- kpt. Franciszek Sudoł (16 II - 19 IV 1920)
- mjr / płk Wacław Wieczorkiewicz (20 IV – 25 VII 1920)
- kpt. Bolesław Schwarzenberg-Czerny (26 VII – 28 VIII 1920)
- mjr / płk Wacław Wieczorkiewicz (29–31 VIII 1920)
- ppłk / płk piech. Bronisław Ostrowski (1 IX 1920 – V 1926 → dowódca 5 Brygady Ochrony Pogranicza)
- ppłk SG Władysław Kwiatkowski (14 X 1926 – 28 I 1928 → praktyka poborowa w PKU Biała Podlaska)
- ppłk / płk piech. Stanisław Machowicz (28 I 1928 – 31 VIII 1935 → komendant Miasta Warszawy)
- ppłk piech. Władysław Kasza (5 XI 1935 – 12 I 1937)
- ppłk dypl. Stanisław Sosabowski (12 I 1937 – III 1939 → dowódca 21 pp)
- ppłk piech. Zygmunt Bierowski (10 III – 27 IX 1939)
- Zastępcy dowódcy pułku[d]
- ppłk piech. Leon Jan Seweryn Schneider (22 VII 1922 – †9 III 1923 Cieszyn[22])
- mjr piech. Adam Lipiński (p.o. 2 VI 1923[23] – X 1926)
- mjr / ppłk piech. Bolesław Schwarzenberg-Czerny (X 1926 – III 1927)
- ppłk piech. Wacław Kaj (V[24] – IX 1927 → p.o. komendanta PKU Suwałki[25])
- mjr piech. Jan I Góra (31 X 1927[26] – 5 XI 1928 → praktyka poborowa w PKU Zamość[27])
- mjr / ppłk piech. Jan Świątecki (od 5 XI 1928[27][28])
- ppłk piech. Wacław Wilniewczyc (I 1931[29] – 27 VIII 1932[30])
- ppłk piech. Kazimierz Wyderko (28 VIII 1932[31] – 1937 → dowódca 41 pp)
- ppłk piech. Czesław Karol Czajkowski (XI 1937 – IX 1939 → dowódca OZ 3 DP Leg.)
Żołnierze 9 pułku piechoty Legionów – ofiary zbrodni katyńskiej
Biogramy ofiar zbrodni katyńskiej znajdują się między innymi w bazach udostępnionych przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego[32] oraz Muzeum Katyńskie[33][e][f].
Nazwisko i imię | Stopień | Zawód | Miejsce pracy przed mobilizacją | Zamordowany |
---|---|---|---|---|
Godziszewski Władysław[36] | por. rez. | nauczyciel | gimnazjum i liceum w Lublinie | Katyń |
Curyłło Tadeusz | ppor. rez. | handlowiec | Urząd Gminy w Łabuniach | Katyń |
Dąbrowski Czesław | ppor. rez. | nauczyciel | Katyń | |
Gierka Stanisław Józef | major | żołnierz zawodowy | dowódca I/9 pp | Katyń |
Kamiński Antoni (Adam?) | podporucznik | dowódca plutonu pionierów | Katyń | |
Krysa Zygmunt | ppor. rez. | nauczyciel | Szkoła Powszechna w Kotlicach | Katyń |
Kutnik Władysław | ppor. rez. | pracował w Zamościu | Katyń | |
Kuźmiński Arkadiusz[37] | porucznik | ? | Katyń | |
Łoza Michał | ppor. rez. | nauczyciel | Gimnazjum oo. Jezuitów w Gdyni | Katyń |
Makarewicz Piotr | por. rez. | burmistrz Hrubieszowa | Katyń | |
Ratajski Witold | ppor. rez. | Katyń | ||
Stąporek Jerzy | ppor. rez. | inżynier | Katyń | |
Summa Wacław[38] | porucznik | żołnierz zawodowy | dowódca plutonu 8/9 pp | Katyń |
Swizdor Mieczysław | ppor. rez. | pracował w Hrubieszowie | Katyń | |
Szafrański Jan | ppor. rez. | handlowiec | „Społem” w Brześciu | Katyń |
Wojciechowski Karol | kapitan | żołnierz zawodowy | oficer placu „Zamość” | Katyń |
Chmielewski Mieczysław | podporucznik rezerwy | ekonomista | Kwatera Główna ZHP (e) | Charków |
Dzierżek Mieczysław | podporucznik rezerwy | nauczyciel | Charków | |
Jedlicki Zygmunt | podporucznik rezerwy | inżynier | Charków | |
Krzeszkiewicz Jan Józef[39] | kapitan | żołnierz zawodowy | (III 39) dca 1 kkm; (IX 39) dca kkpanc | Charków |
Milczarek Tadeusz | podporucznik rezerwy | technik budowlany | Charków | |
Misiewicz Mieczysław | podporucznik rezerwy | prawnik | Państwowy Monopol Spirytusowy | Charków |
Pałczon Karol[40] | porucznik rezerwy | Charków | ||
Robak-Robaczyński Ryszard | podporucznik rezerwy | urzędnik | bank w Warszawie | Charków |
Szaniawski Julian | podporucznik rezerwy | Charków | ||
Wolańczyk Edmund[41] | kapitan rezerwy | nauczyciel | Szkoła Techniczna we Lwowie | Charków |
Kalinowski Józef | podporucznik rezerwy | księgowy | Firma „Nobel” w Warszawie | Kalinin |
Pamięć o pułku
22 lutego 2011 roku dziedzictwo tradycji 9 pp Leg. przejął i z honorem kultywuje 3 Zamojski batalion zmechanizowany w Zamościu.
Zobacz też
Uwagi
- ↑ Wykaz zawiera obsadę jednostki według stanu bezpośrednio przed rozpoczęciem mobilizacji pierwszych oddziałów Wojska Polskiego w dniu 23 marca 1939, ale już po przeprowadzeniu ostatnich awansów ogłoszonych z datą 19 marca 1939[18].
- ↑ Oficer taborowy był jednocześnie dowódcą kompanii gospodarczej.
- ↑ Dowódca pułku kierował osobiście szkoleniem oficerów i był odpowiedzialny za gotowość bojową, całokształt wyszkolenia, służbę gospodarczą i wewnętrzną pułku[21].
- ↑ Stanowisko zastępcy dowódcy pułku zostało utworzone latem 1922 roku. W 1938 roku zmieniona została nazwa stanowiska na „I zastępca dowódcy”. W organizacji wojennej pułku nie było stanowiska zastępcy dowódcy.
- ↑ Jeśli nie zaznaczono inaczej, miejsce służby żołnierzy zawodowych przed mobilizacją podano za: Ryszard Rybka, Kamil Stepan; Rocznik oficerski 1939. Stan na dzień 23 marca 1939[34] .
- ↑ Jeśli nie zaznaczono inaczej, informacje o żołnierzach znajdujących się na Białoruskiej Liście Katyńskiej pochodzą z książki: Maciej Wyrwa; Nieodnalezione ofiary Katynia? : lista osób zaginionych na obszarze północno-wschodnich województw II RP od 17 września 1939 do czerwca 1940[35] .
Przypisy
- ↑ Prugar-Ketling (red.) 1992 ↓, metryka.
- ↑ Szatner 1928 ↓, s. 8–9.
- ↑ Szatner 1928 ↓, s. 10–11.
- ↑ Szatner 1928 ↓, s. 11.
- ↑ Odziemkowski 2010 ↓, s. 226.
- ↑ Szatner 1928 ↓, s. 39.
- ↑ Szatner 1928 ↓, s. 32.
- ↑ Korespondencje. Z Zamościa. „Polska Zbrojna”. 303, s. 3, 1922-11-07. Warszawa.
- ↑ a b Satora 1990 ↓, s. 39.
- ↑ Almanach 1923 ↓, s. 50.
- ↑ Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 16 z 19 maja 1927 roku, poz. 174.
- ↑ Jagiełło 2007 ↓, s. 63–65.
- ↑ Jagiełło 2007 ↓, s. 67.
- ↑ Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 24 z 7 sierpnia 1931 roku, poz. 302.
- ↑ George F. Cholewczynski „Rozdarty naród. Polska brygada spadochronowa w bitwie pod Arnhem”, Wydawnictwo: Andrzej Findeisen – A.M.F. Plus Group, 2006; s. 25. ISBN 83-60532-00-1.
- ↑ Obywatelstwo honorowe miasta dla pułku. „Gazeta Lwowska”, s. 3, Nr 170 z 31 lipca 1937.
- ↑ Rocznik oficerski 1939 ↓, s. 557-558 i 671.
- ↑ Rocznik oficerski 1939 ↓, s. VI.
- ↑ Dziennik Rozkazów Ministra Spraw Wojskowych z 19 września 1925 r., Nr 25, poz. 284.
- ↑ Sawicki i Wielechowski 2007 ↓, s. 38–39.
- ↑ Almanach 1923 ↓, s. 49.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 25 z 1 maja 1923 roku, s. 282.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 35 z 2 czerwca 1923 roku, s. 366.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 5 maja 1927 roku, s. 127.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 23 z 10 września 1927 roku, s. 272.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 25 z 31 października 1927 roku, s. 297.
- ↑ a b Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 5 listopada 1928 roku, s. 336.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 3 z 29 stycznia 1929 roku, s. 49 tu sprostowano, że był przeniesiony do 9, a nie jak ogłoszono wcześniej do 7 pp Leg..
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 28 stycznia 1931, s. 31.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 13 z 9 grudnia 1932, s. 413.
- ↑ Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 13 z 9 grudnia 1932 roku, s. 439.
- ↑ Katyń – miejsca pamięci. [dostęp 2022-01-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-12-19)].
- ↑ Muzeum Katyńskie – Księgi Cmentarne.
- ↑ Rocznik oficerski 1939 ↓.
- ↑ Wyrwa 2015 ↓.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 1003.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 1954.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 3579.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 6002.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 6757.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 14275.
- ↑ Lista strat 1934 ↓, s. 808, jako podchorąży Zygmunt Józef Sobolewski.
- ↑ Lenkiewicz, Sujkowski i Zieliński 1930 ↓, s. 388.
- ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. WBH. [dostęp 2021-09-13]..
Bibliografia
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2023-10-30].
- Lista strat Wojska Polskiego. Polegli i zmarli w wojnach 1918–1920. Warszawa: Wojskowe Biuro Historyczne, 1934.
- Karol Firich, Stanisław Krzysik, Tadeusz Kutrzeba, Stanisław Müller, Józef Wiatr: Almanach oficerski na rok 1923/24. T. 2. Warszawa: Wojskowy Instytut Naukowo-Wydawniczy, 1923.
- George F. Cholewczynski „Rozdarty naród. Polska brygada spadochronowa w bitwie pod Arnhem”, Wydawnictwo: Andrzej Findeisen – A.M.F. Plus Group, 2006; ISBN 83-60532-00-1.
- Zdzisław Jagiełło: Piechota Wojska Polskiego 1918–1939. Warszawa: Bellona, 2007. ISBN 978-83-11-10206-4.
- Wacław Lenkiewicz, Andrzej Sujkowski, Hugo Zieliński: Księga Pamiątkowa 1830 – 29 XI 1930. Szkice z dziejów piechoty polskiej. Ostrów-Komorowo: Szkoła Podchorążych Piechoty, 1930.
- Janusz Odziemkowski: Piechota polska w wojnie z Rosją bolszewicką 1919–1920. Warszawa: Oficyna Wydawnicza „Adam”, 2010. ISBN 978-83-7072-650-8.
- Bronisław Prugar-Ketling (red.): Księga chwały piechoty. Warszawa: Departament Piechoty MSWojsk, Warszawa 1937–1939. Reprint: Wydawnictwo Bellona, 1992.
- Kazimierz Satora: Opowieści wrześniowych sztandarów. Warszawa: Instytut Wydawniczy „Pax”, 1990. ISBN 83-211-1104-1.
- Ludwik Głowacki, Działania wojenne na Lubelszczyźnie w roku 1939, Wydawnictwo Lubelskie, wyd. II, Warszawa 1986, ISBN 83-222-0377-2.
- Zdzisław Sawicki, Adam Wielechowski: Odznaki Wojska Polskiego 1918-1945: Katalog Zbioru Falerystycznego: Wojsko Polskie 1918–1939: Polskie Siły Zbrojne na Zachodzie. Pantera Books, 2007. ISBN 83-204-3299-5.
- Ryszard Rybka, Kamil Stepan: Rocznik oficerski 1939. Stan na dzień 23 marca 1939. T. 29. Kraków: Fundacja Centrum Dokumentacji Czynu Niepodległościowego. Biblioteka Jagiellońska, 2006. ISBN 83-7188-899-6.
- Zygmunt Szatner: Zarys historji wojennej 9-go pułku piechoty Legionów. Warszawa: Wojskowe Biuro Historyczne, 1928, seria: Zarys historii wojennej pułków polskich 1918–1920.
- Maciej Wyrwa: Nieodnalezione ofiary Katynia? : lista osób zaginionych na obszarze północno-wschodnich województw II RP od 17 września 1939 do czerwca 1940. Pruszków: Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia, 2015. ISBN 978-83-64486-31-9.
Linki zewnętrzne
- Galeria 1. archiwum.zam.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-08-06)]., Galeria 2 – Archiwum Państwowe w Zamościu.
- p
- d
- e
Dywizje piechoty | |||||
---|---|---|---|---|---|
Rezerwowe dywizje piechoty |
| ||||
Brygady piechoty | |||||
Pułki piechoty |
| ||||
Rezerwowe i ochotnicze pułki piechoty |
| ||||
Bataliony piechoty |
| ||||
Ośrodki zapasowe |
- p
- d
- e