Hiszpańskie Siły Powietrzne
![]() | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Siły zbrojne | |||
Data utworzenia | 7 października 1939 | ||
Znak rozpoznawczy |
| ||
Najwyższe dowództwa | |||
Cywilne | Ministerstwo Obrony | ||
Wojskowe | Cuartel General del Ejército del Aire w Moncloa-Aravaca | ||
|
Hiszpańskie Siły Powietrzne (Ejército del Aire) EdA. Powstały 7 października 1939 roku. Obecnie posiadają 650 samolotów, które obsługuje 14 300 ludzi. Składają się z 3 wydziałów sterujących podległymi im jednostkami.
Struktura
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/aa/Madrid_Ejercito_del_Aire.jpg/300px-Madrid_Ejercito_del_Aire.jpg)
Wydział sztabu generalnego zajmuje się zadaniami cywilnymi. Do ich zadań należy przewóz osobistości oraz zadania poszukiwawczo-ratownicze. II Wydział podlega dowództwu lotnictwa taktycznego i posiada samoloty Northrop F-5 Freedom Fighter i Lockheed P-3 Orion.
Wyposażenie
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/13/Bases_A%C3%A9reas_del_Ej%C3%A9rcito_del_Aire_de_Espa%C3%B1a2.svg/220px-Bases_A%C3%A9reas_del_Ej%C3%A9rcito_del_Aire_de_Espa%C3%B1a2.svg.png)
W 1967 roku zamówiono 70 Northrop F-5 Freedom Fighter, w tym 34 dwumiejscowych szkolnych i 18 rozpoznawczych. Samoloty miały być wyprodukowane na licencji przez CASA. Dla odróżnienia od Northropa dodano w oznaczenia literkę S od Spain. Awionika oraz silniki pochodziły z USA. Dostawy rozpoczęte w czerwcu 1969 roku zakończono w grudniu 1972 roku. SF-5A pozostały na głównej linii frontowej do 1992 roku. Maszyny rozpoznawcze zostały do 2003. Na początku lat 90 XX wieku 23 pozostałe w służbie SF-5B zostały zmodernizowane. Zmieniono strukturę skrzydeł, podłużnice grzbietowe, wręgi za kabiną. Wzmocniono stateczniki poziome i wymieniono podwozie oraz awionikę. Podjęta kilka lat później, kolejna modernizacja zmodernizowała awionikę oraz aranżacje kokpitu. W 2003 roku rozpoczęto program modernizacji, który przedłuży ich eksploatację do 2024 roku[1].
Na lotnictwo bojowe składają się także samoloty F/A-18 Hornet (60 sztuk wersji EF-18A i 12 sztuk wersji EF-18B). Oba typy wielozadaniowego samolotu są na wyposażeniu jednostek znajdujących się w Saragossie i Torrejon. Obok tych samolotów Hiszpania dysponuje jeszcze samolotem Dassault Mirage F1. Samoloty te stacjonują w Los Lianos (wersja F-1CE) oraz w Gando na Wyspach Kanaryjskich (wersja F-1EE). W latach dziewięćdziesiątych stacjonowały samoloty Walencji (Manises) Mirage IIIEE wykonujące zadania szturmowe. Obecnie nie są już używane. Z kolei zadania rozpoznawcze wykonują samoloty Northrop SF-5A i SRF-5A Freeedom Fighter oraz McDonnell Douglas RF-4C Phantom II. Zadania morskie są realizowane przez samoloty typu Fokker i Aerospatialle AS-332 Super Puma. Do zadań transportowych wykorzystuje się 55 samolotów CASA C-212 Aviocar, 11 Lockheed C-130 Hercules oraz 18 CASA-Nurtanio CN-235. Przewozowi VIP-ów służą Falcon 20, Falcon 900 i Airbus A310. Do zadań dyspozycyjno-łącznikowych używa się samolotów Dornier Do 27 i CASA 127.
Do szkolenia pilotów używa się samolotów CASA-ENAER T-35C Tamiz oraz samolotu CASA C-101EB Aviojet. szkolenie studentów odbywa się natomiast na samolotach Nothrop SF-5B. Wykonywane są także loty na samolotach CASA C-212 i śmigłowcach Bell 47G, Hughes 300 i Bell UH1 Iroquois. Ponadto do szkolenia używa się także samolotów Piper Aztec i Piper Navajo Beech Bonanza i Beech Baron.
W dniu 17 listopada 2016 roku odebrano pierwszy z samolotów transportowych Airbus A400M do 2022 roku Hiszpanie posiadać mają 14 samolotów transportowych tego typu z 27 zamówionych. W Ejército del Aire otrzymały one oznaczenie T.23. Wraz z nimi Ejército del Aire odbiorą także 9 modułowych zestawów, obejmujących układy samoobrony, urządzenia łączności satelitarnej i zasobniki z przewodami elastycznymi do podawania paliwa, które będą mogły być zabudowane w każdym z hiszpańskich samolotów tego typu, zależnie od potrzeb użytkownika[2][3][4][5].
2 marca 2015 roku General Atomics Aeronautical Systems poinformował o zawarciu porozumienia z hiszpańską firmą SENER w celu wspólnego promowania aparatu w Hiszpanii w odpowiedzi na zapowiedziane przez ten kraj rozpoczęcie procedury pozyskania bezzałogowego samolotu do wypełniania zadań patrolowo-rozpoznawczych[6]. 6 października 2015 roku Departament Stanu Stanów Zjednoczonych podał do publicznej wiadomości informację o wydaniu zgody na sprzedaż samolotów do Hiszpanii[7]. 17 lutego 2016 roku Hiszpania i Stany Zjednoczone podpisały międzypaństwową umowę na zakup bezzałogowych bojowych aparatów latających MQ-9 Reaper. Kontrakt przewiduje dostarczenie czterech samolotów i dwóch stanowisk naziemnej kontroli lotu[8].
Samolot (oznaczenie) | Zdjęcie | Producent | Typ | Liczba[9][10] | Uwagi | |
---|---|---|---|---|---|---|
Samoloty myśliwskie | ||||||
Eurofighter Typhoon (C.16) | ![]() | ![]() ![]() ![]() ![]() | wielozadaniowy (przewagi powietrznej) 4,5 generacji | 68 | W służbie od 2004, zamówiono 73, w 2010 rozbił się jeden CE.16 (wersja dwumiejscowa), w 2014 jeden C.16, w 2017 jeden C.16. | |
McDonnell Douglas F/A-18 Hornet (C.15) | ![]() | ![]() | wielozadaniowy (szturmowy) 4 generacji | 72 | 74 EF-18M, 12 EF-18BM, dostarczono 96 (60 EF-18A + 12 EF-18B + 24 F/A-18A), w służbie od 1986 roku. Planowane zastąpienie ich najnowszą wersją Eurofighter Typhoon. | |
Suma | 144 | |||||
Patrolowe | ||||||
Lockheed P-3 Orion (P.3) | ![]() | ![]() | morski patrolowiec / ZOP | 4 | 4 P-3M, dostarczono 7 (2 P-3A + 5 P-3B), od 1973[11] | |
Dassault Falcon 20 (TM.11) | ![]() | ![]() | walka elektroniczna | 2 | 20ECM, | |
Powietrzne tankowce | ||||||
Lockheed C-130 Hercules (TK.10) | ![]() | ![]() | taktyczny transportowiec / tankowiec | 5 | 5 cysten KC-130H (TK.10) od 1976 | |
Samoloty transportowe | ||||||
Airbus A400M (T.23) | ![]() | ![]() | taktyczny transportowiec | 1 | 14 zamówionych[2] | |
Lockheed C-130 Hercules (T.10) | ![]() | ![]() | taktyczny transportowiec | 6 | 5 C-130H, 1 C-130H-30 od 1973 | |
CASA C-295 (T.21) | ![]() | ![]() | taktyczny transportowiec | 13 | C-295M od 2000 | |
CASA CN-235 (T.19) | ![]() | lekki transportowiec | 14 | 12 CN-235-100M + 2 CN-235-10M (fotogrametria), dostarczono 20 (18 CN-235-100M + 2 CN-235-10M VIP), od 1988 | ||
CASA C-212 Aviocar (T.12) | ![]() | ![]() | lekki transportowiec | 26 | dostarczono 74, obecnie 21 transportowych, 4 rozpoznawcze, 1 waki elektronicznej, od 1974 | |
Cessna Citation V (TR.20) | ![]() | transport / fotogrametria | 2 | C560 Citation V od 1992, także transport personelu, ewakuacja medyczna | ||
King Air C-90 (U.22) | ![]() | użytkowy | 4 | od 2003, także dla VIP | ||
Transport VIP | ||||||
Airbus A310 (T.22) | ![]() | ![]() | dalekiego zasięgu | 2 | używane A310-304, kupione w 2003, zastąpiły w tej roli B707[12] | |
Dassault Falcon 900 (T.18) | ![]() | ![]() | średni odrzutowiec | 5 | Falcon 900B od 1988 | |
Dassault Falcon 20 (T.11) | ![]() | ![]() | lekki odrzutowiec | 2 | 20D od 1970 | |
Aérospatiale Super Puma (HT.21A) | ![]() | śmigłowiec VIP | 4 | AS332M1 od 1982 | ||
Eurocopter Cougar (HT.27) | ![]() | śmigłowiec VIP | 2 | AS532UL od 2004 | ||
Samoloty szkolno-treningowe | ||||||
CASA C-101 Aviojet (E.25) | ![]() | ![]() | szkolenie zaawansowane | 64 | C-101EB od 1980, dostarczono 88, 7 w grupie akrobacyjnej | |
Northrop F-5 Freedom Fighter (AE.9) | ![]() | ![]() | przejściowe | 19 | F-5BM od 1970 | |
Enaer T-35 Tamiz (E.26) | ![]() | ![]() | szkolenie podstawowe | 35 | ENAER-CASA T-35C Tamiz od 1981 | |
Beechcraft Bonanza (E.24) | ![]() | szkolenie wstępne | 16 | F-33C Bonanza od 1974 | ||
Eurocopter EC 120 Colibri (HE.25) | ![]() | ![]() ![]() | śmigłowiec szkolny | 15 | EC 120B Colibri od 2000, 6 w grupie akrobacyjnej | |
Sikorsky S-76 Spirit (HE.24) | ![]() | ![]() | śmigłowiec treningowy / MEDEVAC | 8 | S-76C do 1991 | |
Search and Rescue | ||||||
CASA CN-235 (D.4) | ![]() | SAR / transport | 8 | CN-235 VIGMA od 2008 | ||
Fokker F-27 Maritime (D.2) | ![]() | ![]() | SAR / transport | 3 | F27 200-MAR od 1979 | |
Aérospatiale Super Puma (HD.21) | ![]() | ![]() | SAR / transport | 10 | AS332B1 od 1982 | |
Airbus Helicopters H215 | ![]() | SAR / transport | 1 | do 2016 | ||
Aérospatiale Puma (HD.19) | ![]() | ![]() | SAR / transport | 5 | SA330J/L od 1974 | |
Samoloty gaśnicze | ||||||
Canadair CL-415 (UD.14) | ![]() | ![]() | gaśniczy | 3 | od 2006 | |
Canadair CL-215 (UD.13T) | ![]() | ![]() | gaśniczy | 14 | CL-215T od 1991 | |
Suma | 436 |
Historyczne
- Messerschmitt Bf 109 (Ha 1112)
- F-86 Sabre
- F-104 Starfighter
- RF-4C Phantom II
- Boeing KC-97L Stratotanker
- He-111
Samoloty myśliwskie
- SPAD S.XIII
- Polikarpow I-15
- Polikarpow I-16
- Grumman FF-1
- Boeing P-26
- Bristol Bulldog
- Hawker Fury
- Dewoitine D.371
- Dewoitine D.500
- Dewoitine D.510
- Fokker D.XXI
- Henschel Hs 123
- Heinkel He 51
- Heinkel He 112
- Fiat CR.32
- Fiat G.50
- Messerschmitt Bf 109 (Hispano Aviacion HA-1109/1112)
- North American F-86 Sabre
- Lockheed F-104 Starfighter
- Dassault Mirage III
- McDonnell Douglas F-4 Phantom II
- Dassault Mirage F1 (C.14)
Samolot bombowe
Inne
- Boeing KC-97 Stratotanker
- Avro 504
- Breguet 19
- Nieuport-Delage 52
- Dornier Do J
- Savoia-Marchetti S-62
- Vickers Vildebeest
- de Havilland DH.60 Moth
- Fokker F.VII
- Hawker Osprey
- de Havilland Dragon Rapide
- Aero A.101
- Blériot S.510
- Polikarpow R-5
- Polikarpov RZ
- Tupolew SB-2
- Fiat BR.20
- Breda Ba.65
- Heinkel He 46
- Dornier Do 17
- Dornier Do 24
- Junkers Ju 52 (CASA 352)
- Dornier Do 27
- Hispano Aviacion HA 100 Triana
- Hispano Aviacion HA 200 Saeta i Super Saeta
- CASA 201 Alcotán
- CASA 202 Halcón
- CASA 207 Azor
- Douglas C-47 Skytrain
- Grumman HU-16 Albatross
- North American Aviation T-6 Texan
- Beechcraft T-34 Mentor
- Bell 47 Sioux
- Douglas DC-8
- Lockheed T-33 Shooting Star
- DHC-4
- Douglas DC-8
Przypisy
- ↑ Michał Gajzler, Northrop F-5 A/B Freedom Fighter Cz. 2, s. 59–60 Lotnictwo 4 (2016), ISSN 1732-5323.
- ↑ a b Mniej hiszpańskich A400M.
- ↑ Pierwszy hiszpański A400M.
- ↑ Oblot hiszpańskiego A400M.
- ↑ Hiszpanie odebrali pierwszego A400M.
- ↑ Reapery dla Hiszpanii?, „Nowa Technika Wojskowa”, nr 4 (2015), s. 90, ISSN 1230-1655
- ↑ Hiszpania zainteresowana MQ-9 Reaper, „Lotnictwo Aviation International”, nr 3 (2015), s. 8, ISSN 2450-1298
- ↑ Hiszpania kupuje bezzałogowce Reaper, „Lotnictwo Aviation International”, nr 3 (2016), s. 4, ISSN 2450-1298
- ↑ World Air Forces 2016 – Flightglobal. d3fod5fkpt74ph.cloudfront.net. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-08-10)]., 2015-12-18.
- ↑ Order of Battle. [dostęp 2008-01-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-01-07)].
- ↑ LOCKHEED P-3 -ORION. [dostęp 2017-09-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-09-10)].
- ↑ zdjęcie A310-304.
Bibliografia
- Lindsday Peacock: Lotnictwo wojskowe świata. OTiK, 1994. ISBN 83-900902-2-8.
- p
- d
- e
- p
- d
- e